Kategori: Sazlar ve Yapım Süreçleri (Instruments and building process)

Tev Stevig için yekpare saplı kopuz ve Oğur sazı /Through neck kopuz and Ogur for Tev Stevig

(English below) Tev ile bundan tam 5 yıl önce tanıştık. Bana perdesiz gitar, kopuz ve oğur sazı ile ilgili bir yığın ayrıntılı soru yazdığını hatırlıyorum. 2016’da kısa süreliğine Washington DC’ye gittiğimde, onunla birlikte Boston’da çalacaktık. Ama malum, ortalık karıştı, izinler kalktı ve normalden çok önce dönmek durumunda kaldık. Bu beş yıl boyunca zaman zaman yazıştık. […]

Sap kalınlaştırma / How to thicken a neck?

Geçen sene nisan ayında Sedat hoca sazını getirdi. Saz dört telli olarak yapılmış. Sap normalden biraz daha geniş ama aynı zamanda ince bırakılmış. Sedat sazı artık dört telli değil de üç telli olarak kullanmak istediği için bu incelik onu rahatsız ediyordu. Sapı kalınlaştırmak için elimdeki tahtalardan bir parça seçtim. İçini freze ile kabaca oydum. Daha […]

Kopuz Nedir? / What is Kopuz?

(English below) Merhum Mahmut R. Gazimihal’in, Ülkelerde Kopuz ve Tezeneli Sazlarımız (Kültür Bakanlığı, 2. Baskı 2001) adlı çalışması bu konuda hala en önemli kaynak. Kopuzun tarihçesini merak edenler buraya bakabilir. Ben “güncel” kopuzdan bahsedeceğim. 1996 yılında “Eşkıya” filmini sinemada seyretmiştim. İlk sahnesinde kamera birden baraj sularının üstünde yükselirken Erkan Oğur’un perdesiz gitarı girer. Filmde o […]

Tutkal ve Yapıştırıcılar: Özellikleri ve Yapıştırma İpuçları

Bu yazıda bildiğim kadarı ile ahşap işlerinde kullanılan çeşitli yapıştırıcılar ve özelliklerinden bahsedeceğim. Çalgı yapım açısından en yaygın kullanılan tutkal kemik/deri (ya da hayvansal) tutkal, bizde beyaz tutkal olarak bilinen PVA ve özellikle gitar yapımcılarının sıkça kullandığı Titebond, yine bizde Japon diye bilinen siyanoakrilat yapıştırıcı, ve epoksi. Tutkal meselesi yapımcılar arasında tartışılır. Daha doğrusu herkesin […]

1968 Tanbura- Restorasyon (Restoring an old bağlama from 1968)

(English below) Akhisar’dan çok sevdiğim bir ağabeyim var, Suat Efe​. Üç yıl kadar önce bana bu sazı getirmişti. Buna bir bakıver dedi. Ben de, “abi çok vaktim olmuyor elimden geleni yaparım demiştim”. Üç yıl olmuş!! Bir süre ne yapacağıma karar veremedim önce. Bu tip sazlarda mümkün olan en az müdahaleyi yapmak gerekli. Sap fena halde […]

Oyma dut kopuz

Üç-dört ay kadar önce, sevgili Yunus Gümüşkolan’ın aracılığıyla 31 cmlik bir oyma dut tekne almıştım. İçinde oyulma tarihi olarak 2005 yazılmıştı. Teknenin arka kısmında bir kırık olmuş ve biraz da kötü biçimde yapıştırılmıştı. O parçayı ısıtarak tekrar söktüm ve yapıştırdım. Neyse ki tam oturan ve eksik parça olmayan bir kırık. Bu dört ay zarfında ara […]

Bir Pazar Günü Atölyede

Okulda işler istim tutmadı henüz. Başka yerlerdeki bazı dersler de başlamadı. Yani biraz vaktim var daha. Haftaya hukuk devleti anlatacağım zaten. Çabuk biter. Ne var ki hukuk devletinde; bol devlet eh biraz da kanun yeter artar! Bu sene İspanyol dostlar edindim. Önce Efren Lopez benden bir Oğur sazı ve cura istedi, sonra Ido Segal’e bir […]

Enstrüman kırıklarında ilk yardım!

Sıkça karşılaştığım için, belki faydası dokunur düşüncesi ile bu konuda yazmak istedim. Yazacaklarım sadece bağlama için değil hemen bütün telli çalgılar için aşağı yukarı geçerli. Enstrümanların çeşitli şekillerde kırılması yahut çatlaması çok sık rastlanan bir durum. Kırıldıktan sonra yapılması geren ilk ve en basit şey ise telleri gevşetmektir. Aslında bu, her durumda gerekli olmayabilir ama […]

Kurt ağzı

Kurt ağzı (V joint) bağlama eskiden beri kullanılan bir bağlantı türü. Bazı gitar yapımcıları da burguluğu sapa takmak için bunun kullanmış ki bağlamada da burguluk eskiden büyük ölçüde bu şekilde sapa eklenmiş. Kurt ağzı, teknede V şeklinde kesilen dişi zıvana ve sapta bunun erkeği. Bugün artık fazla üretim yapan atölyeler bu tekniği terketmiş durumda çünkü […]